Zoeken
  • Haike Germann

Projectie: bron van communicatieproblemen in organisaties

Bijgewerkt: 3 dagen geleden



Nergens wordt zoveel geprojecteerd als op het werk. Een groot deel van de communicatieproblemen tussen leidinggevenden en werknemers is hieraan te wijten. Het gevolg van deze onbewuste dynamiek is wantrouwen, energieverlies en uiteindelijk ziekteverzuim.


Projectie heeft alles te maken met onopgeloste pijnpunten. Onbewust kunnen werknemers hun ouders (de biologische autoriteiten) projecteren op de leiders (de functionele autoriteiten), waarbij ze rekening houden met de afwijzing die ze vroeger hebben ervaren.

Deze projectie heet overdracht. Leidinggevenden kunnen zelf ook projecteren. Het gedrag van een medewerker kan maken dat een oud patroon in hem of haar zelf wordt getriggerd. Dan ontstaat tegenoverdracht.


Als emotief therapeut in business werk ik met problemen in organisaties waarvoor coaching onvoldoende effect heeft gehad. Daarbij werk ik het liefst met leidinggevenden op hoog niveau, omdat dat invloed heeft op de gehele onderliggende structuur van de organisatie. Het is daarmee effectiever dan het werken met mensen die lager in de hiërarchie staan.

Het onderstaande voorbeeld laat het voordeel zien van het werken met deze top-down benadering.


Paul is hoogopgeleid specialist bij een groot technisch bedrijf. Hij krijgt van zijn CEO Mark steeds te horen dat hij niet tegen feedback kan. Iedere keer als Mark hem ergens op aanspreekt, wordt Paul boos. Paul ziet dat zelf ook, maar hij kan zijn reactie niet tegenhouden. In overleg besluiten Mark en Paul mijn hulp in te roepen.


Tijdens de intake met Paul wordt duidelijk dat zijn vader ook altijd zei dat hij het niet goed deed. Hij deed enorm zijn best, maar wat hij ook deed het was nooit goed genoeg. ‘Ik ben niet goed genoeg’ is een belemmerende kernovertuiging geworden van Paul. Hij komt dit niet alleen tegen op zijn werk, maar ook bij zijn vrouw en op de sportclub. Hij komt bij dit nare gevoel weg door boos te worden. Dit is een onbewust mechanisme. Binnen de Emotieve Therapie noemen we dit een lading, maar het wordt ook wel een blokkade of rode knop genoemd. Ladingen ontstaan vanuit onverwerkte ervaringen en zorgen voor automatische reacties die je niet kunt tegenhouden. Dat komt doordat in de hersenen het denken wordt uitgeschakeld als de lading wordt getriggerd door iets wat lijkt op de oorspronkelijke ervaring. Paul projecteert onbewust zijn vader (de biologische autoriteit) op Mark (de functionele autoriteit). In de psychologie heet dit overdracht. Hierdoor komt hij steeds in de oude pijn terecht die te maken heeft met zijn vader.


Samen ontmantelen Paul en ik stap voor stap zijn kernovertuiging door middel van de technieken van Emotieve Therapie in business. Daarnaast wordt hij zich bewust van zijn projectie. Het resultaat is dat Paul niet meer triggert op zijn kernovertuiging en feedback rustig kan ontvangen.


Mark is ook blij met dit resultaat en geeft aan dat hij met meer medewerkers problemen heeft. Hij vraagt of ik ook wat voor hen kan betekenen. Hij vertelt daarnaast dat er in de wandelgangen negatief over hem wordt gepraat.

Ik leg Paul uit dat er een effectievere benadering is dan verschillende medewerkers individueel te gaan begeleiden. Het is fijn dat het probleem met Paul verleden tijd is, maar aangezien Paul een functie heeft binnen het bedrijf waarin hij weinig samenwerkt met anderen, heeft verder bijna niemand in de organisatie hier wat aan. Een feit is namelijk dat iedereen ladingen heeft en dat iedereen onbewust projecteert op functionele autoriteiten die in hun beleving lijken op hun ouders. Het is voor dit grote bedrijf onbegonnen werk om alle medewerkers met wie de communicatie niet optimaal verloopt op deze manier te laten begeleiden. Hoe dan wel?


Ik stel Mark voor om met hem zelf te gaan werken als vertegenwoordiger van de organisatie. Het effect daarvan heeft dan invloed op een veel grotere groep mensen. Als hij het traject gaat volgen, leert hij hoe hij als het ware om de projecties en ladingen van zijn medewerkers heen kan bewegen, waardoor hij niet meer op hun vader lijkt en waardoor ze dus niet meer triggeren op problematiek die in de basis niets met Mark te maken heeft. Dat scheelt een hoop energie. Nieuwsgierig geworden, maakt Mark een afspraak voor een intake.


Tijdens dit gesprek wordt duidelijk dat ook Mark een belemmerende kernovertuiging heeft, namelijk: ‘Ik word niet gehoord’. Deze overtuiging heeft te maken met zijn jeugd waar kinderen wel gezien maar niet gehoord mochten worden. ‘Mond houden als de volwassenen spreken’ was vaders motto. En als vader thuis was liep iedereen op zijn tenen om hem niet te storen.

Iedere keer als Paul geen feedback wilde horen, triggerde bij Mark de oude kernovertuiging dat hij niet gehoord wordt. Onbewust plaatste hij zijn ondergeschikte in de rol van zijn vader en maakte hem daarmee de autoriteit, dit heet tegenoverdracht. Het is een reactie op de overdracht van Paul. Ik vraag aan Mark of hij herkent dat hij met meerdere medewerkers in overdracht- en tegenoverdrachtsituaties terecht komt die te maken hebben met deze overtuiging. Mark beaamt dit en realiseert zich dat gezonde communicatie en gezonde resultaten binnen de organisatie sneller kunnen ontstaan als hij wat aan zijn kernovertuiging doet dan als zijn medewerkers ieder voor zich aan hun eigen individuele problematiek zouden werken.

Mark besluit het traject aan te gaan. Tijdens de therapie werken we de thematiek uit van zijn kernovertuiging. Daarnaast wordt Mark zich niet alleen bewust van zijn eigen ladingen, maar ook van de blokkades en de projecties van zijn medewerkers, die zichtbaar én voorspelbaar worden door hun gedrag. Het resultaat van Emotieve Therapie in business is voor Mark dat hij niet meer triggert op zijn eigen kernovertuiging dat hij niet gehoord wordt. Tegelijkertijd kan hij zijn medewerkers zien met hun ladingen en projecties. Door deze te herkennen, kan hij zijn eigen gedrag sturen en om de ladingen van de ander heen bewegen, waardoor deze ook niet meer triggeren. Hiermee creëert Mark verbinding. De medewerkers ervaren geen afwijzing meer, daardoor lijkt Mark niet meer op hun vader, waardoor de projectie wegvalt. Het gevolg hiervan is rust en effectieve productiviteit binnen de organisatie. Na verloop van tijd verdwijnt ook het negatieve gepraat in de wandelgangen. Mark heeft hiermee ervaren dat zijn eigen nieuwe gedrag werkt en vooral ook veel minder energie kost.



Loop jij als (top)manager ook regelmatig aan tegen problemen in de communicatie met de medewerkers binnen jouw organisatie? Ben je hier al op gecoacht, maar heeft dat nog tot onvoldoende resultaat geleid, neem dan contact met mij op voor een vrijblijvende kennismaking.

26 keer bekeken0 reacties

Recente blogposts

Alles weergeven

Emotieve Therapie in business

breng je business in beweging